muzxona
Bir necha metr chuqurlikda yerga qazilgan, tosh yoki gʻishtdan tayanch devorlari boʻlgan va tepasi tosh-gʻisht gumbaz bilan yopilgan chuqur boʻlib, yer yuzasida toʻplangan qor eriydigan oylarda muz (zichlashgan qor) mavjud boʻlishi uchun qorni saqlash va asrashga moʻljallangan. Bunday inshootlarga oid eng qadimgi tarixiy maʼlumotlar bundan taxminan 3000 yil avval Mesopotamiya va Qadimgi Misrga borib taqaladi. Yunonlar va rimliklar ham chuqurlarda saqlangan muzdan foydalanib, uni davolash maqsadlarida va yozda ichimliklarni sovutish uchun ishlatganlar. Kichik muzlik davrida (KMD) qor bilan bogʻliq savdo faoliyati eng yuqori choʻqqiga chiqdi va XIV asrdan boshlab koʻplab chuqurlar qurildi. XIX asr oxiriga kelib inqiroz boshlandi, chunki KMD tugashi sovutish mashinalarining ixtiro qilinishi va sunʼiy muz ishlab chiqarilishi bilan bir vaqtga toʻgʻri keldi. Qor chuquri cava, nevera yoki sunʼiy nevero kabi boshqa nomlar bilan ham maʼlum. Ularning tuzilishi bir-biridan farq qilsa-da, barchasida kichik kirish eshigi boʻlib, u tor ichki yon zinapoyaga olib boradi; bu zinapoya orqali tubiga yoki ichida saqlanayotgan qor yetib borgan sathga tushish mumkin. Chuqur joylashgan hududda kuchli qor yoqqanda, bir necha yuz kishini oʻz ichiga olgan tizim ishga tushirilardi; ular uygʻun tarzda katta miqdordagi qorni - orqalarida koʻtarib - chuqur kirish joyiga tashib kelib, u yerda ichkariga tashlashardi. Ichkarida bir necha ishchi uni tegishli tarzda uyib, zichlashtirardi. Qish oʻtgach, teskari jarayon amalga oshirilardi: muzni yigʻib olish; muz bloklarga kesilgach, xachirlarda yaqin atrofdagi aholi punktlariga tashilib, u yerda sotilardi va tarqatilardi. Bu chuqurlarning koʻpchiligi hanuzgacha saqlanib qolgan, ularning baʼzilari taʼmirlangan.
Shuningdek, quyidagicha ataladi: qor chuquri