qar quyusu
Yerdə qazılmış, daş və ya kərpicdən istinad divarları olan və yuxarıdan hörgü tağ ilə örtülmüş bir neçə metr dərinliyində çuxur; yer üzərində yığılmış qarın əridiyi il aylarında buzun (sıxlaşdırılmış qar) mövcud olması məqsədilə qarın saxlanması və qorunması üçün nəzərdə tutulmuşdur. Bu tip tikililərə dair ən qədim tarixi istinadlar təxminən 3000 il əvvələ, Mesopotamiyaya və Qədim Misirə gedib çıxır. Yunanlar və romalılar da quyularda saxlanan buzdan istifadə edir, onu müalicəvi məqsədlərlə və yayda içkiləri soyutmaq üçün işlədirdilər. Kiçik Buz dövründə (KBD) qarla bağlı ticarət fəaliyyəti öz zirvəsinə çatdı, XIV əsrdən etibarən çoxlu quyular tikildi. XIX əsrin sonunda tənəzzül başladı, çünki KBD-nin sonu soyuducu maşınların ixtirası və süni buzun istehsalı ilə üst-üstə düşdü. Qar quyusu cava, nevera və ya süni nevero kimi digər adlarla da tanınır. Dizaynları birindən digərinə fərqlənsə də, hamısının kiçik giriş qapısı var və bu qapı dərinin dibinə və ya içəridə saxlanan qarın çatdığı səviyyəyə enməyə imkan verən dar daxili yan pilləkənə aparır. Quyunun yerləşdiyi ərazidə güclü qar yağışı olduqda, bir neçə yüz nəfərin iştirak etdiyi sistem işə düşürdü; onlar koordinasiyalı şəkildə çoxlu miqdarda qarı - kürəklərində daşıyaraq - quyunun girişinə daşıyır və orada onu içəri atırdılar. İçəridə bir neçə işçi onu müvafiq qaydada yığır və sıxlaşdırırdı. Qış keçdikdən sonra tərs əməliyyat aparılırdı: bloklara doğranmış buz toplanır, qatırlarla yaxınlıqdakı yaşayış məntəqələrinə daşınır, orada satılır və paylanırdı. Bu quyuların çoxu hələ də ayaqdadır, bəziləri bərpa olunmuşdur.
Həmçinin belə tanınır: qar çuxuru