სათბურის ეფექტი

ქვედა ატმოსფეროს გათბობა მისი კომპონენტების, როგორც აირების, ისე აეროზოლების მიერ ინფრაწითელი (გრძელტალღოვანი) დედამიწის გამოსხივების წმინდა შთანთქმის გამო. მიუხედავად იმისა, რომ დედამიწაზე არსებობს ბუნებრივი სათბურის ეფექტი - რაც სხვა პლანეტების ატმოსფეროებზეც შეიძლება გავრცელდეს -, მიმდინარე კლიმატის ცვლილების კონტექსტში ეს გამოთქმა ეხება დამატებით დათბობას, რომელიც გამოწვეულია ატმოსფეროში სათბური აირების კონცენტრაციების ზრდით - CO2-ის მეთაურობით -, რაც ადამიანების მიერ წიაღისეული საწვავისა და ბიომასის მასობრივი წვის შედეგია. ამით გამოწვეულმა რადიაციულმა ზემოქმედებამ გამოიწვია დედამიწის ზედაპირზე გლობალური საშუალო ტემპერატურის მატება, რომელსაც ჯერ პიკი არ მიუღწევია. ფრანგი მათემატიკოსი და ფიზიკოსი ჟან-ბატისტ ჟოზეფ ფურიე (1768-1830) იყო პირველი მეცნიერი, რომელმაც - 1824 წელს - ივარაუდა, რომ დედამიწა სითბოს სათბურის მსგავსად ინარჩუნებდა. ეს ანალოგია სრულად ზუსტი არ არის, რადგან სათბურის მინა გამჭვირვალეა მზის გამოსხივებისთვის (მოკლეტალღოვანი), მაგრამ გაუმჭვირვალე მის შიგნით გენერირებული ინფრაწითელი გამოსხივებისთვის (მოკლეტალღოვანი, გრძელტალღოვანი) - რაც ტემპერატურის მატებას იწვევს -, ატმოსფეროს შემთხვევაში კი სათბური აირები მხოლოდ დედამიწის გამოსხივების (ინფრაწითელი, გრძელტალღოვანი) ნაწილს აკავებენ, დანარჩენი კი კოსმოსში გაიფანტება.