အိုင်ယွန်နိုစ်ဖီးယား

လေထု၏ ဒေသတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ အနီးစပ်ဆုံးအားဖြင့် အမြင့် ၆၀-၈၀ မှ ၅၀၀-၁၀၀၀ ကီလိုမီတာအထိ ကျယ်ပြန့်ကာ၊ ၎င်းအတွင်းတွင် လေသည် အိုင်နိုက်ဇ်ဖြစ်နေသဖြင့် အပေါင်းအိုင်းယွန်များနှင့် အခမဲ့အီလက်ထရွန်များ ၎င်းကိုဖြတ်၍စီးဆင်းနေကာ၊ ၎င်းအား လျှပ်စစ်ကိုကူးပါးနိုင်သည့် ပစ္စည်းတစ်ခုကဲ့သို့ ပြုမူစေသည်။ ဤဒေသအတွင်းတွင် သတ်မှတ်ကြိမ်နှုန်းအပိုင်းအခြားတစ်ခုရှိ ရေဒီယိုလှိုင်းများ ပြန်လှန်ရိုက်ခတ်နိုင်ရန် အိုင်းယွန်သိပ်သည်းဆ လုံလောက်စွာမြင့်မားသည်။ ၎င်းသည် ဒဂျစ်တယ်ဂြိုလ်တု (artificial satellites) များမှ မြေကမ္ဘာသို့ ပေးပို့သော အချက်ပြမှုများတွင် အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေသည်။ အလယ်လတ်လတ္တီတွဒ်များတွင်၊ ဤလေထုဒေသအတွင်း အိုင်နိုက်ဇ်ဖြစ်မှုသည် အဓိကအားဖြင့် နေရောင်ခြည်၏ UV နှင့် X-ray လှိုင်းအချို့ကို စုပ်ယူခြင်းကြောင့်ဖြစ်ပြီး၊ လတ္တီတွဒ်မြင့်ဒေသများတွင်မူ၊ မြေကမ္ဘာ၏ သံလိုက်စက်ကွင်းက ပိုလာများသို့ လမ်းလွှဲပေးထားသော နေလေ (solar wind) မှသယ်ဆောင်လာသော အလွန်စွမ်းအင်မြင့်သည့်အနုမြူများကြောင့် အဓိကဖြစ်ပေါ်သည်။ အိုင်ယွန်နိုစ်ဖီးယားတွင် D, E, နှင့် F ဟု လူသိများသော အက္ခရာများဖြင့် လွှာသုံးခုခွဲခြားထားသည်။ D လွှာသည် နေ့အချိန်တွင်သာ ရှိပြီး၊ အနိမ့်ဆုံးဖြစ်ကာ၊ အမြင့်ခန့် ၆၀ ကီလိုမီတာမှ စတင်ထင်ရှားလာနိုင်သည်။ ၎င်း၏အထက်တွင် E လွှာရှိပြီး ၎င်းထက်ပိုမြင့်သည့်နေရာတွင် F လွှာရှိကာ၊ ၎င်းသည် နေ့ သို့မဟုတ် ညအလိုက် ကွဲပြားသောအထူထပ်ရှိသော လွှာခွဲနှစ်ခု (F₁ နှင့် F₂) အဖြစ် ခွဲထွက်သည်။ အိုင်ယွန်နိုစ်ဖီးယားလွှာတစ်ခုစီ၏ အဓိကလက္ခဏာများကို ဤအဘိဓာန်၏ သက်ဆိုင်ရာအခန်းငယ်များတွင် အသေးစိတ်ဖော်ပြထားသည်။