partikül madde

Partikül maddeye (PM) atıfta bulunmanın kısaltılmış yolu. Bu ad, havada asılı kalarak kirliliğine katkıda bulunan, hem organik hem de inorganik kökenli, sıvı ya da katı fazdaki çok küçük parçacıkların karışımına verilir. Bu parçacıklar mineral toz, is, sülfatlar, nitratlar, silikatlar, kül, polen ve benzeri gibi çok çeşitli unsurları içerir. Emisyon kaynakları doğal (volkanik patlamalar, orman yangınları) olabileceği gibi insan faaliyetlerinden (trafik, sanayi, tarım…) de kaynaklanabilir. Hava kalitesi çalışmalarında partikül madde, boyutuna göre PM10 veya PM2,5 olarak sınıflandırılır. Birinci kategori (PM10), çapları 10 ile 2,5 µm arasında olan daha büyük parçacıklara karşılık gelirken, ikincisi (PM2,5) çapları 2,5 µm'den küçük olan ince parçacıkları kapsar. Bunlar sağlık için en tehlikeli olanlardır, çünkü solunduklarında solunum yolunda tutulmazlar (PM10 için bu geçerlidir), bunun yerine -bronşiyollerin dış kısmındaki- akciğer alveollerine ulaşmayı başararak kan dolaşımına karışırlar. Son yıllarda, çapları bir mikrondan (1 µm) küçük olan ve ultra ince parçacıklar (PM1) olarak adlandırılan parçacıklara odaklanan çalışmalar ortaya çıkmaya başlamıştır. Ayrıca bkz. volkanik kül.