जलवायु परिवर्तन
यस अभिव्यक्तिको सबैभन्दा सामान्य प्रयोगले पृथ्वीको जलवायुमा भइरहेका परिवर्तनहरूलाई जनाउँछ, जुन धेरै हदसम्म जीवाश्म इन्धनको व्यापक दहनबाट वायुमण्डलमा हरितगृह ग्यासहरूको उत्सर्जनसँग जोडिएका मानवीय गतिविधिहरूको परिणाम हो। अवलोकन गरिएको विश्वव्यापी तापमान वृद्धि हालको (अप्रत्यक्ष रूपमा मानवजनित) जलवायु परिवर्तनको सबैभन्दा स्पष्ट अभिव्यक्ति हो। फराकिलो अर्थमा, यो शब्दले यसका भौतिक कारणहरूलाई वास्ता नगरी जलवायुको कुनै पनि प्रकारको अस्थिरतालाई जनाउँछ। पृथ्वीको जलवायु स्वभावैले परिवर्तनशील हुने कुरा ध्यानमा राख्दा, यसको प्राकृतिक परिवर्तनशीलताभित्र (पर्याप्त लामो समयावधिमा) सांख्यिकीय रूपमा महत्त्वपूर्ण प्रवृत्तिहरू पत्ता लाग्दा मात्र जलवायु परिवर्तनको कुरा गर्न उचित हुन्छ। पृथ्वीको इतिहासभरि विभिन्न दिशा र परिमाणका यस्ता धेरै परिवर्तनहरू भएका छन्, तर हालको परिवर्तनको विशिष्टता के हो भने यसलाई केवल प्राकृतिक कारणहरूलाई मात्र श्रेय दिन सकिँदैन।
सम्बन्धित शब्दहरू: कार्बन डाइअक्साइड (CO2), हरितगृह प्रभाव