El Niño

ENSO fenomeno klimatikoaren fase negatiboa da El Niño, eta bere agerpen nagusia ekialdeko Ozeano Bareko ekuatore-eremuko ur azalekoen berotze anomaloa da; hori zikloki gertatzen da, nahiz eta modu erratikoan, 3 eta 8 urte arteko aldietan. El Niñoren agerpenak eredu meteorologikoak zein ozeanikoak aldatzen ditu Ozeano Bareko arroaren bi aldeetan, itsas eta atmosfera-korronteetan anomalia garrantzitsuekin. Bere seinalea urrutiagoko lurralde-eremuetan ere hautematen da, ondo ezarritako hainbat telekonexio daudelarik. Horrela adierazten da El Niño, gaztelaniaz, nazioarteko hiztegi meteorologikoan. Niño Jesus edo Haur Jainkoari egiten dio erreferentzia -Gabon kristauen protagonista nagusia-, izan ere, Peruko iparraldean dagoen Paita portuko arrantzale zaharrek horrela deitzen hasi zioten Ekuadorreko Guayaquil golkotik zetorren itsas korronteari, urtearen amaieran -Gabonak inguruan- agertu eta itsasoko ura berotzen zuena, harrapaketak nabarmen gutxitzen zituelarik. Orduan etxean geratu behar izaten zuten, hainbat hilabetez lanik egin ezinik. Gainera, denbora horretan guztian, oso euri ugari egiten zuen. Normaltasunera itzultzea ez zen gertatzen ur hotzaren afloramenduak hasten ziren arte, mantenugai aberatsak zituztenak, eta horrek Peruko kostaldearen aurrean arrain-banku handiak agertzea eragiten zuen.