αστική θερμική νησίδα

Το όνομα που δίνεται σε ένα καλά μελετημένο φαινόμενο στην αστική κλιματολογία, το οποίο περιγράφει την αύξηση της θερμοκρασίας στην οποία υπόκειται ο αέρας που καλύπτει μια μεγάλη πόλη. Η άσφαλτος και το σκυρόδεμα των δρόμων, το σκυρόδεμα και τα πυρίμαχα υλικά από τα οποία είναι κατασκευασμένα τα κτίρια, ακτινοβολούν σημαντική ποσότητα υπέρυθρης ενέργειας στο αστικό περιβάλλον, θερμαίνοντας τον αέρα. Το αποτέλεσμα είναι ο σχηματισμός ενός είδους αέριου θόλου, του οποίου η θερμοκρασία είναι υψηλότερη από αυτήν του αέρα στην περιφέρεια. Τα αέρια από την καύση των οχημάτων και τις καπνοδόχους συμβάλλουν επίσης στη θερμική νησίδα, της οποίας η έκταση και το μέγεθος ποικίλλουν ανάλογα με διάφορους παράγοντες, όπως η μετεωρολογική κατάσταση, η εποχή του έτους (ένα περισσότερο ή λιγότερο ψυχρό περιβάλλον) και τα χαρακτηριστικά του αστικού σχεδιασμού. Ενώ κατά τη διάρκεια της ημέρας οι διαφορές θερμοκρασίας μεταξύ του κέντρου της πόλης και των περιχώρων της σπάνια ξεπερνούν τους 3°C, τη νύχτα η θερμική νησίδα είναι πολύ πιο έντονη, και μπορούν να προκύψουν διαφορές έως και 10°C σε ορισμένες περιπτώσεις. Η παρουσία ρύπων είναι ένα ακόμη χαρακτηριστικό της θερμικής νησίδας, λόγω της εκπομπής επιβλαβών αερίων και σωματιδίων, κυρίως από την κυκλοφορία και τη θέρμανση. Σε χειμερινές καταστάσεις έντονης ατμοσφαιρικής σταθερότητας, με θερμική αναστροφή παρούσα πάνω από την πόλη, ο κακός αερισμός συμβάλλει στη σταδιακή αύξηση της συγκέντρωσης αυτών των ρύπων, γεγονός που είναι επιβλαβές για την υγεία των πολιτών. Η μελέτη των αστικών θερμικών νησίδων είναι ένα από τα κύρια πεδία έρευνας στην αστική κλιματολογία.