Coriolis etkisi

Dönen bir referans çerçevesinde, dönüşün kendisinin hareket eden herhangi bir nesne üzerinde ürettiği etki. 1835 yılında yayımlanan bir makalede bunu matematiksel olarak ilk tanımlayan Fransız mühendis ve matematikçi Gaspard-Gustave de Coriolis'in (1792-1843) onuruna adlandırılmıştır. Dünya'da, Coriolis etkisi, yüzeyinde hareket eden nesnelerin yörüngesini olduğu kadar, hem su hem de hava olmak üzere jeofiziksel akışkanların kendi yörüngesini de saptırma eğilimindedir. Bu sapma kuzey yarımkürede sağa, güney yarımkürede sola doğrudur. Atmosferde hareket eden herhangi bir hava hacmi bu etkiye tabidir; bu etki, üzerinde, yatay basınç gradyanından, sürtünmeden veya yalnızca yörüngeler dairesel olduğunda devreye giren merkezkaç kuvvetinden kaynaklanan kuvvetler gibi hava üzerinde etki eden kuvvetlere eklenen, kurgusal veya görünür bir kuvvet üretir.