ภูมิอากาศ

ชุดของสภาวะบรรยากาศโดยเฉลี่ยของสถานที่หนึ่ง ๆ ในช่วงระยะเวลาอย่างน้อย 30 ปี ตามคำแนะนำขององค์การอุตุนิยมวิทยาโลก (WMO) มีลักษณะเฉพาะด้วยค่าทางสถิติต่าง ๆ เช่น ค่าเฉลี่ย ความแปรปรวน หรือความน่าจะเป็นของการเกิดค่าสุดขั้วขององค์ประกอบทางอุตุนิยมวิทยาของสถานที่นั้น ๆ มีรากศัพท์มาจากคำภาษากรีก κλίμα (klíma) ซึ่งหมายถึงความลาดเอียงหรือการเอียง นักภูมิศาสตร์และนักดาราศาสตร์กรีกโบราณใช้ชื่อนี้เรียกแถบพื้นที่บนโลกแต่ละแถบที่ถูกกำหนดโดยเส้นขนาน เนื่องจากพวกเขาเชื่อว่าภูมิอากาศถูกกำหนดโดยความเอียงของเส้นขอบฟ้าของภูมิภาคหนึ่ง ๆ เมื่อเทียบกับแกนหมุนของโลก แนวคิดดังกล่าวได้พัฒนามาเป็นแนวคิดในปัจจุบัน ซึ่งคำนึงถึงความผันแปรทางอุตุนิยมวิทยาด้วย สำหรับวิทยาศาสตร์ภูมิศาสตร์แล้ว ภูมิอากาศคือสิ่งที่มนุษย์รับรู้และสัมผัสได้ในดินแดนหนึ่ง ๆ ตลอดช่วงหลายปีที่ยาวนานเพียงพอ ควรสังเกตว่าภูมิอากาศแตกต่างจากลมฟ้าอากาศ (weather) แม้ว่าคนทั่วไปมักจะถือว่าทั้งสองคำเป็นคำพ้องความหมายกันก็ตาม ในขณะที่ลมฟ้าอากาศคือสิ่งที่เกิดขึ้นในทันที คือสิ่งที่กำลังเกิดขึ้นในบรรยากาศ ณ ขณะใดขณะหนึ่ง ภูมิอากาศต้องถูกมองเสมือนภาพยนตร์ที่ฉายให้เห็นลำดับของสภาวะบรรยากาศที่เกิดขึ้นในสถานที่หนึ่งตลอดช่วง 30 ปีดังกล่าว ในภาพยนตร์เรื่องนั้น ลมฟ้าอากาศก็คือแต่ละเฟรมภาพนั่นเอง ปัจจุบันมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ที่จะขยายแนวคิดเรื่องภูมิอากาศให้กว้างออกไปเกินขอบเขตของบรรยากาศอย่างเคร่งครัด กลายเป็นคำอธิบายเชิงสถิติของสถานะของระบบภูมิอากาศโดยรวม