sentigrad shkalasi

Kundalik hayotda qoʻllaniladigan harorat shkalasi boʻlib, uni shved fizigi Anders Selsiy (1701-1744) 1742-yilda taklif qilgan; u muzning muzlash nuqtasiga nol (t = 0 ºC), suvning qaynash nuqtasiga esa yuz (t = 100 ºC) qiymatini beradi, ikkala holatda ham normal bosim sharoitida. Koʻrib chiqiladigan harorat oraligʻi shkalada jami yuz darajani qamrab oladi, nomi ham shundan kelib chiqqan. Garchi sentigrad darajalar haqida gapirish odatiy boʻlsa-da, ushbu termometrik shkaladagi birlik Selsiy darajasi (ºC) boʻlib, harorat qiymatlari shu tarzda ifodalanishi kerak. Ushbu shkala bilan absolyut yoki Kelvin shkalasi oʻrtasidagi muvofiqlik quyidagi munosabat bilan beriladi: t (ºC) = T (K) – 273.15. U ixtirochisi xotirasiga Selsiy shkalasi deb ham ataladi. Qiziq fakt sifatida shuni taʼkidlash kerakki, Selsiy oʻzining dastlabki shkalasida suvning qaynash nuqtasiga 0 ni, muzlash nuqtasiga esa 100 ni bergan. Keyinchalik qoʻllanila boshlagan sentigrad shkalada bu ikki tayanch qiymatning tartibi teskarisiga almashtirilgan.

Bog‘liq atamalar: harorat