Фенология
Соҳаи омӯзиши шаклҳои даврии рафтори мавҷудоти зинда дар робита бо обу ҳаво ва иқлим. Дар мавриди растаниҳо чизҳое ба мисли санаҳое, ки баъзе буттаҳо ғунча мекунанд, пайдо шудани гулҳо, вақти пухтани меваҳо ё вақти рехтани барги дарахтон мушоҳида мешаванд. Дар мавриди ҳайвонот санаҳои муҳоҷирати паррандагон, аввалин суруди баъзе паррандагон, мавсими ҷуфтшавӣ ё пайдо шудани баъзе ҳашаротҳо сабт мешаванд. Истилоҳро бори аввал ботаники белгиягӣ Шарл Франсуа Антуан Моррен (1807-1858) соли 1853 истифода бурд, гарчанде ин навъи мушоҳидаҳо хеле қадимтар аст, чанд аср пеш аз милод, вақте ки чиниҳо аллакай тақвимҳои фенологӣ тартиб медоданд.